Acne.

Acne vulgaris is de verzamelnaam voor alle soorten acne die ontstaan door de talgklieren die verstoppen. Hieronder vallen alle vormen van mee-eters, puistjes, papels, knobbeltjes of cysten.

De nummer 1 oorzaak van acne zijn hormonen, en dan vooral hormonale
schommelingen. We spreken dan ook van hormonale acne. Welke hormonen
veroorzaken dan die opflakkeringen? Androgene hormonen, waaronder testosteron, werken als een stimulans voor de talgklieren.

Niet alle acne uit zich in rode puistjes. Comedonale acne is acne die bestaat uit mee-eters, ofwel comedonen. Deze vorm van acne is te herkennen aan de whiteheads of blackheads en doet zich voor wanneer de follikels of poriën verstopt raken met talg, maar niet in die mate dat ze ontsteken of pijnlijk zijn.

Onder de ernstige vormen van acne valt cystische acne. De puistjes hier zijn eigenlijk cysten en zijn te herkennen als rode bultjes diep in de huid. Deze vorm van acne is heel pijnlijk bij aanraking, maar ook zonder
aanraking kan het pijn doen.

Hoe verschilt dat van een ontstoken talgklier? De ontsteking bij cystische acne zit veel dieper in de huid. Zo’n intense ontsteking en bijgevolg zwelling beschadigt ook de gezonde huid rondom de getroffen zone, en
geeft aanleiding tot littekenvorming.

Acne conglobata is ook een ernstige, maar
minder voorkomende vorm van acne, waarbij
de ontsteking van de talgklieren bijzonder
heftig is en er koorts kan ontstaan. Je bent bij
deze vorm van acne heel blij met rustige witte
of zwarte mee-eters, want typisch voor acne
conglobata zijn de grote abcessen (met pus
gevulde holtes). Deze veroorzaken pijn en
littekens nadat de acne is genezen.

Acne kan uiteraard ook optreden na je 25ste. We spreken dan van late onset acne of acne tarda (volwassenen acne). Deze acne lijkt heel erg op hormonale acne, maar je zal minder mee-eters opmerken. Bij acne tarda zien we een hormonale oorzaak: vrouwen die stoppen met de pil, die een hormoonspiraal gebruiken, of PCOS (Poly Cystische Ovaria Syndroom) hebben of mannen die supplementen nemen. Maar er is ook vaak een erfelijke oorzaak: bij bijna de helft van de mensen die kampen met volwassen acne, heeft ook de moeder of vader er last van (gehad).

Acne keloïdalis nuchae is een chronische ontsteking van de haarwortels die gepaard gaat met ontsierende littekenvorming en plaatselijke haaruitval.  Acne keloïdalis komt voornamelijk voor bij mannen met een donkere huidskleur, maar kan ook ontstaan bij vrouwen met een donkere huid en mannen met een lichte huidskleur. De voorkeurslocaties zijn de borst, rug, hals en nek, waar het in combinatie met ingroeiende kroesharen kan voorkomen. Kroesharen hebben de neiging om in de wand van de follikelopening te groeien, vooral na te kort scheren. De ingroeiende haren veroorzaken een ontsteking en tevens is er aanleg voor keloïd, hieruit ontstaat acne keloidalis.

Rosacea is een huidaandoening die voor een deel dezelfde verschijnselen vertoont als acne, maar geen vorm van acne is. Denk aan ontstoken bultjes, roodheid en irritatie, maar deze worden niet veroorzaakt door verstopte talgklieren, maar door de demodexmijt. Bij rosacea doen de symptomen zich vooral voor op de wangen en rondom de neus, alsof je bloost.

Gistpuistjes lijken op acne, maar is uitslag die ontstaat door de hoeveelheid gist in de haarzakjes. Hierdoor ontsteekt het haarzakje en ontstaan er jeukende puistjes. Ze ontstaan vaak in groepen, hebben ongeveer dezelfde grootte (als een speldenkop) en jeuken, op die manier kan je ze onderscheiden
van acne vulgaris.